تأثیر عصارة گیاه دارويي کالپوره (Teucrium polium) بر کنترل قند خون
در مقايسه با گلي بن کلاميد، در بيماران ديابتي نوع 2
دکتر فريبا کريمي1 ، دکتر سيروس عباسي2، دکتر عليرضا باطني3
1 استاديار بيماري هاي داخلي، دانشکده پزشکي، دانشگاه علوم پزشکي بوشهر
2پزشک عمومي، پژوهشگر مرکز پژوهش هاي سلامت خليج فارس، دانشگاه علوم پزشکي بوشهر
3 استاديار پاتولوژي، دانشکده پزشکي، دانشگاه علوم پزشکي بوشهر
چکيده:
گياه دارويي مريم نخودي يا کالپوره (Teucrium polium) در بسياري از کشورهاي منطقه و نيز در مناطق مختلف استان بوشهر مي رويد و بوميان از آن در درمان دردهاي نفخ شکي، قند خون، فشارخون و چربي خون استفاده مي کنند. در اين مطالعه تأثير آن بر کنترل قند خون دربيماران ديابتي نوع دوم مورد مطالعه قرار گرفته و اثر آن با داروي خوراکي گلي بن کلاميد مقايسه شد. تعداد 43 بيمار مبتلا به ديابت نوع 2، پس از يکسان سازي از نظر سن، طول مدت بيماري و شاخص توده بدني (BMI) در دو گروه شامل: 19 بيمار در گروه اول ( قرص گلي بن کلاميد) و 24 بيمار در گروه دوم ( داروي گياهي) قرار گرفتند و به مدت 42 روز داروهاي مذکور را مصرف کردند. براي بيماران در سه نوبت، يک روز قبل از شروع مطالعه، پانزده روز بعد و در پايان 6 هفته، آزمايشات مختلف شامل ميزان هموگلوبين گليکوزيله، (HbA1c) چربي هاي خون، تست هاي کبدي و معاينات باليني شامل قد، وزن و فشارخون انجام گرديد. دوز گياه دارويي براي بيماران گروه 2 به ميزان 125 ميلي گرم به ازاي هر کيلوگرم وزن بدن در روز در نظر گرفته شد که به روش دم کرده پودر گياه، مورد مصرف قرار گرفت. ميانگين هموگلوبين گليکوزيله در هر دو گروه کاهش يافت، همچنين ميانگين تري گليسريد و کلسترول تام در گروه 2 کاهش نشان داد ( 05/0P< ). شاخص توده بدني (BMI) نيز در گروه 2 کاهش يافت ( 05/0P< ) ولي در گروه 1 تفاوتي مشاهده نگرديد. هفت نفر از بيماران گروه 2 دچار کاهش اشتها شدند و تست هاي عملکرد در هيچ يک از دو گروه تغيير محسوسي پيدا نکرد. بررسي حاضر نشان داد که مصرف داروي گياهي مريم نخودي ميزان متوسط قند خون را در مدت مصرف آن کنترل و اثرات آن مشابه قرص گلي بن کلاميد مي باشد. همچنين تأثير آن بر مقدار غذاي مصرفي و اشتهاي بيماران و نيز شاخص توده بدني و چربي هاي خون قابل توجه است و توصيه مي شود اين گياه به عنوان دارويي مناسب در کنترل قند خون بيماران ديابتي مورد مطالعات دقيق تر قرار گيرد.
واژگان کليدي: گياه مريم نخودي، گلي بن کلاميد، ديابت نوع 2، HbA1c، BMI، ليپيد