عوامل خطر ساز حوادث عروقي – مغزي در استان بوشهر؛ يک مطالعة آينده نگر
دکتر پيمان عندليب 1، محمد سعيد مهاجري2، دکتر ايرج نبي پور3، سيد مجتبي جعفري2
1 گروه نورولوژي، دانشکدة پزشکي، دانشگاه علوم پزشکي بوشهر
2 معاونت پژوهشي، دانشگاه علوم پزشکي بوشهر
چکيده:
حوادث عروقي – مغزي سومين علت شايع مرگ و ميز پس از بيماري هاي عروق کرونر قلب و سرطان مي باشند و عامل بسياري از ناتواني هاي جسمي و ذهني در افراد پير و شايعترين اختلال نرولوژيک ناتوان کننده است. به منظور بررسي ريسک فاکتورهاي سکتة مغزي در بندر بوشهر، تعداد 105 بيمار از 27 دي ماه 1376 الي 27 خرداد ماه 1377 مورد بررسي قرار گرفتند ( گرفتن تاريخچه، معاينه کامل باليني، سي تي اسکن مغز، نوار قلب، آزمايشات پاراکلينيکي). به منظور اندازه گيري سطح ليپيدها، سرم خون بيماران در 48 ساعت اول پس از وقوع سکتة مغزي جدا شد. از شاخص (Waist –to- Hip Ratio) WHR جهت اندازه گيري شاخص هاي چاقي مرکزي استفاده شد. متوسط سني 105 بيمار مورد بررسي ( 55 نفر مرد و 50 نفر زن). 12 ± 63 سال بود ( 11 ± 63 سال براي مردان و 13± 64 سال براي زنان، 05/0P> ). الگوي سکتة مغزي در 4/58% موارد از نوع غير هموراژيک ( ايسکميک)، 7/33 % موارد خونريزي داخل مغزي اوليه، 5/4%خونريزي زير عنکبوتيه مغزي و 4/3% موارد غير مشخص سکتة مغزي بود. سابقة فشار خون بالا در 6/62%، ديابت مليتوس در 23%، هيپر کلسترولمي در 59%، چاقي شکمي در 40%، فيبريلاسيون دهليزي در 5/4%، مصرف دخانيات در 36% و سابقة بيماري هاي ايسکميک قلبي و بيماري هاي دريچه اي قلبي به ترتيب در 21% و 8/13% از بيماران وجود داشت. همچنين ميزان WHR غير طبيعي بطور معني داري در زنان بيشتر از مردان بود ( 0002/0 P= ). پر فشاري خون، ديابت، کلسترول بالا، چاقي تنه اي، مصرف دخانيات و سابقة بيماري هاي ايسکميک قلبي از عوامل عمدة خطر ساز حوادث عروقي مغزي در استان بوشهر بوده و لزوم طرح ريزي برنامه هايي براي آشنايي بيشتر مردم با ريسک فاکتورهاي مهم سکتة مغزي جهت پيشگيري از وقوع آنها را گوشزد مي نمايد.
واژگان کليدي: سکتة مغزي، حوادث عروقي مغزي، هيپرکلسترولمي، ديابت، چاقي تنه اي